LOGOWANIE

NEWSLETTER

WYSZUKIWARKA

KULTURA 16.09.2016 19:47
 
Ten rzeźbiarz z Niemiec, Francji i Szwajcarii,
uprawiał sztukę o nazwie "dadaizm",
świat to absurdy,
brudy i burdy,
dzieło artysty odbiciem awarii.

(ebs)


Hans Arp - francuski malarz, grafik, rzeźbiarz i poeta pochodzenia niemieckiego. Jego twórczość należy do nurtu abstrakcji organicznej - tworzył abstrakcyjne rzeźby o zaokrąglonych kształtach i wygładzonych powierzchniach. Przyczynił się do powstania dadaizmu. W latach 1926-1930 uczestniczył w grupie surrealistów.

Urodził się jako Hans (Jean) Arp 16 września 1887 w Strasburgu w rodzinie niemieckiej.

W 1904 w Paryżu po raz pierwszy opublikował swoje poezje. W latach 1905-1907 studiował w Weimarze, a w 1908 uczęszczał także do paryskiej Académie Julian. Rok później przeniósł się do Szwajcarii, gdzie w 1911 założył grupę artystyczną. Poznał Roberta Delaunay i Wasilija Kandinskijego, potem także, po powrocie do Paryża, Guillaume'a Apollinaire'a, Amedea Modiglianiego i Pabla Picassa.

W 1915 - uciekając przed wydarzeniami I wojny światowej - zamieszkał w Zurychu, gdzie rok później Hugo Ball otworzył Cabaret Voltaire i rozkwitł ruch dadaizmu. Arp wówczas stworzył swoje pierwsze kompozycje abstrakcyjne. Współpracował z takimi czasopismami jak "Merz", "Mécano", "De Stijl" i "La Révolution surréaliste".



W 1925 w Galerie Pierre w Paryżu po raz pierwszy wystawiał razem z surrealistami. W 1931 stowarzyszył się z innymi abstrakcjonistami w grupę Abstraction-Création. W 1954 otrzymał nagrodę na Biennale w Wenecji. W Polsce jego prace można oglądać w łódzkim Muzeum Sztuki.

Pierwszą żoną artysty była szwajcarska malarka i rzeźbiarka - Sophie Taeuber-Arp, która zmarła w 1943. Później jego długoletnią partnerką była Marguerite Hagenbach, którą poślubił w 1959. Był wujem austriackiego piosenkarza Udo Jürgensa.

Zmarł 7 czerwca 1966 w Bazylei.



Słowa

bezgłośnie jak zwykle w świetle
fruwają aniołowie
bo zawsze w nim byli
gdy nasze twarze
nurzały się w łajnie.

*

Dadaizm (dada) – międzynarodowy ruch artystyczno-literacki w sztuce XX wieku, którego głównymi hasłami były dowolność wyrazu artystycznego, zerwanie z wszelką tradycją i swoboda twórcza odrzucająca istniejące kanony. Jego członkowie, będący świadkami I wojny światowej, w poczuciu rozpadu cywilizacji negowali powszechnie przyjęte ideały estetyczne i wartości. Nie wytworzyli jednolitego stylu czy programu, które spójnie łączyłyby ich dzieła – jednoczyła ich raczej wspólna postawa niż styl.

Ruch ukształtował się w Europie i Stanach Zjednoczonych ok. 1915. W Zurychu artyści tego nurtu skupieni byli wokół poety Tristana Tzary i malarza Hansa Arpa. W USA działali m.in. Marcel Duchamp, Man Ray i Francis Picabia. Po zakończeniu wojny głównym ośrodkiem ruchu stał się Paryż, ale działały także inne, takie jak: Berlin, Kolonia i Hanower. Koniec dadaizmu przypadł na początek lat 20. XX w.

Dadaiści posługiwali się absurdem, zabawą, dowcipem. Rzadko wykorzystywali tradycyjne gatunki, takie jak malarstwo, rzeźba i grafika w ich czystej postaci, od których ważniejsza była inwencja. Charakterystyczne było łączenie różnych technik i tworzenie nowych. Duchamp w swoich ready-mades do rangi sztuki podnosił zwykłe przedmioty, takie jak pisuar (Fontanna, 1917). Inni artyści tworzyli obrazy abstrakcyjne, kolaże (przejęte od kubistów), fotomontaże i inne dzieła, wymykające się tradycyjnym klasyfikacjom (np. Podarunek Raya – żelazko zaopatrzone w gwoździe). Tworzyli absurdalne teksty i fonetyczne wiersze.

Znaczenie dadaistów polegało na przesunięciu granic sztuki i umożliwieniu artystom swobody wypowiedzi. Odegrali także rolę w odrzuceniu tradycyjnie pojmowanej sztuki i estetyki, za dzieła uznając przedmioty codziennego użytku, wytwory przypadku czy wręcz śmieci. Na ruinach dadaizmu wyrósł surrealizm, po części tworzony przez tych samych artystów.

Narodziny dadaizmu dokonały się niezależnie w kilku ośrodkach – Zurychu, Nowym Jorku i Paryżu. Później dadaiści działali również na terenie Niemiec.

W Zurychu związany był z literacko-artystycznym klubem Cabaret Voltaire, otwartym 5 lutego 1916 przez Hugo Balla. W kabarecie, oprócz Balla, działali Richard Huelsenbeck, Hans Arp, Hans Richter i Rumuni: poeta Tristan Tzara, malarz Marcel Janco, Georges Janco (neutralna Szwajcaria stanowiła w czasie I wojny światowej schronienie dla wielu intelektualistów i artystów). W kabarecie prezentowali odczyty, organizowali koncerty i wystawy. W 1917 otworzyli Galerie Dada i zaczęli wydawanie pisma "Dada". To właśnie w Zurychu pojawiła się nazwa dada, którą następnie przejęły inne ośrodki. Przyjazd Francisa Picabii do Zurychu w 1918 wpłynął na zradykalizowanie się poglądów artystów, które do tej pory były raczej umiarkowane.

zapisz jako pdf
zapisz jako doc (MS Word)
drukuj

KOMENTARZE

Wrzesień
Pn
Wt
Śr
Cz
Pt
So
N
26
27
28
29
30
31
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
01
02
03
04
05
06